Konumuz betik alt yapısı olunca ister - istemez bu betik altyapısını kullanan yazılımların geliştirilme gereksinimleride konumuza girmekte.
Bu açıdan bakıldığında aklıma ilk gelen özellikle istemci yazılımları üzerinde uygulama yürütme eğililimi olmakta.
Fakat bu aşamada da dağıtım, güncelleme gibi engellerin aşılması ile platform bağımsızlığı gibi yeni sorunlar yine akla ilk gelecek yeni sorunlarda gelmekte.
Bu nedenle genel eğilimde; platformlarda genel olarak kullanılabilen alt yapılar üzerine oldu zaten.
Var olan, eklenen altyapılar ile değişik yöntemler geliştirildi. Fakat standartlar çizgisinden sapılmamaya çalışıldı. Bundan sonrada böyle olacağını öngörüyorum.
flash, SilverLight gibi platformların standart olma çabaları ise başarılı bir seviyeye çıktığı halde "özgür" kavramını sınırlamaları nedeniyle sağladıkları esnekliğe rağmen gelişmelerini yine kavram sınırlayıcıları nedeniyle yavaşlattılar.
JavaScript'in
web uygulamalarındaki rolü ve kullanıcısı düşünüldüğünde daha iyi bir alternatif bir betik yapısı karşısında
ASP'den
ASP.net'e gibi bir kayma süreci yaşanacağını zannediyorum.
Fakat gerçek dünyaya baktığımda
JavaScript betik yordamları gruplaşmakta ve jQuery, jSON ve
ajax.net gibi oluşumlarda kendine yeni bir zemin oturtmakta olduğunu görüyorum.Yani betik dili bir algoritma çözüm tabanı olmakta.
Bu seviyede de standartlaşma konusunda istemcileri zorlamakta.
Firefox'un neredeyse tüm sosyal içerik barındıran
web sitelerinde şiddetle tavsiye edilmesi gibi kullanıcı yönlendirmeleri standartlara uyum konusunda istemci yazarlarınıda yönlendirmekte.
Görünen o ki dünyadaki uygulama yazarları evrensel bir mimari içerisinde algoritma çözümü üretmek istiyor. Eğilimleri de bu yönde olduğunu ön görüyorum.
Sonuç olarak bu koşullarda evrensel mimari desteği sağlayan çözüm platformlarının yükseleceği bir gelecek görüyorum.
// NOT
Bu konuya parmak basmadan geçemiyeceğim bir nokta ise milliyetçilik duygularımı kabartan biz nasıl etken olabiliriz. Ferruh, Serkan, Ufuk ve adını anamadığım diğer başarılı arkadaşlarımı bu konuda bizden bir ses, bir nefes olarak temsil ettikleri için onur duyuyorum.
Onur duyduğum projelerden biri de yeni haberimin olduğu
http://www.jotform.com/ . Söylemeden geçmek istemedim.
Kısaca bizim dilimizi konuşan ve bizi daha iyi anlayan güzel projeler geliştirmiş, (ben onlara yazılım lideri diyorum) arkadaşların
ekonomik özgürlüklerinin sağlanarak yeni projelere imza atmaları ve liderlik yapmaları dileğimle, bunun sağlanabilmesi için gerekli olanlarıda tartışmak isterim.
Bu vesile ile çalışmalarınızda başarılar dilerim arkadaşlar.