[erdinç]

BYK,
Senin söylediğin şekilde olmasına bir şey demiyorum. Öyle yapılabilir. Örneğin site basbakanlik.gov.tr adresinde kalır, başbakanlık.gov.tr adresi de ona yönlendirme yapılırsa sorun yok. Ancak farkındaysan sadece tr uzantılı domainleri bu şekilde çözebilirsin. Çünkü nic.tr bütün tr uzantılı ve Türkçe karakter içeren domain sahiplerine o isimlerin Türkçe karakterli versyonlarını da verebilir.

Diğer taraftan tr uzantılı olamayanlar için böyle bir çözüm söz konusu değil. Örneğin Turk.net sende olabilir ama Türk.net'in başkası tarafından kullanılmasını engelleyemezsin ve o domaini o kişinin elinden alamazsın.

[BYK]

Katılıyorum, güzel nokta. Yine de Türkçe karakterli alan adları olmalı bence. En kötü ihtimalle sadece tr uzantılı olarak olurlar, ama olmalılar.

Aslında bu durumda tr uzantılı alan adı almayı daha kolay hale getirip Türkçe isimler için tr uzantılı adların alınması teşvik edilebilir belki de.

[ssonmez]

Madem alan adını Türkçeleştiriyoruz, oldu olacak uzantıyı kaldıralım. .com.tr yerine .com da kalsın.

Ülkemizde bir türlü uzantılar anlaşılamadı zaten. Okul siteleri .k12 almalıyken gidip şirket gibi .com aldı .info hiç tutmadı. Org hak getire. Belki bir tek .mil, .gov ve .edu başarıyla uygulandı.

.com olmasını önermemin tek nedeni, adresi yazıp kullandığınız browsera göre CTRL+Enter gibi bir tuş bileşeni ile kolay adres yazılabilmesi.

[erhanyilmaz]

erdinç tarafından gönderilen mesaj:

Sadece Türkiye'den Türkçe klavye kullanarak erişen insanları göz önüne alarak konuşuyorsunuz. İnternet bu şekilde kullanılsın diye yaratılmadı. Her yerden, her şekilde, herkes kolayca erişebilmeli.

aufeminin.com : Au féminin
meteofrance.com : Météo France

Kesinlikle öyle. Lokalizasyondan kastedilen de bu zaten. Türkiye'de Türkçeyi kullanılan kullanıcıyı hedefliyor IDN'ler. İnternetin niçin/nasıl oluşturulduğu ayrı bir konu, ama IDN'lerin ortaya atılması her ülkenin kendi dilinde Internet kullanımını kolaylaştırmak için.

erdinç tarafından gönderilen mesaj:

Örneğin Almancada ü harfi var. Almanlar ne yapıyor? IDN mi kullanıyorlar? Eğer öyle yapsalardı hem Almanya dışına çıkan Almanlar hem de Almanya içinde Almanca klavye kullanmayanlar için problem olacaktı. Alexa'dan Almanca bir site buldum:

Sueddeutsche.de . Süddeutsche Zeitung isimli Alman gazetesinin sitesi. Ü yerine ue kullanıyorlar. Benzer şekilde ö yerine oe kullanıyorlar.

Fransızca için benzer bir durum söz konusu. Onlarda da é harfi çok kullanılıyor ama domainlerde yok.

aufeminin.com : Au féminin
meteofrance.com : Météo France

Almanca Türkçeden biraz farklı. Almanca'da ö, Ü gibi normalde alfabenin parçası olarak sayılmıyor ve Almanlar o sesleri yazı diline dökerken yaygın bir kullanım olarak "ö" için tam olarak aynısı olan "o"nın yanına "e" harfi koymuşlar. Ve yazı dili de bu şekilde gelişmiş, yaygın olarak kullanılmaya başlanmış "ö" yerine "oe" kullanmak. Almancada kısaca "ö"="oe" . Ve sizin işaret ettiğiniz problemi yani klavyede (ya da öncesinde daktiloda) "ö" harfinin olmaması problemini Almanlar bu şekilde zaten çözmüşler. Eğer klavyede ya da daktiloda "ö" varsa kullanıyorlar, yoksa "oe" yazıyorlar nasılsa aynı diye. Yani durumun ülke dışında yaşayanların ulaşamaması ile alakası yok. Dolayısı ile özetle Almanlarda IDN probleminin zaten başından beri bizdeki şekli ile olmadığını söyleyebiliriz.

Biz ise gerek daktilo, gerek klavye, gerekse el yazısında "ö" harfini koymuşuz ve yaygın olarak kullanıyoruz (hatta üstü iki noktalı olan harfleri Almancadan aldığımız söyleniyor). Yanlız önemli bir fark var bizde, "ö" nun yerini tutacak "oe" gibi bir harf grubu yok bizde. O yüzden "ö" yerine zorlama olarak alan adlarında "o" kullanıyoruz. Ama bu kullanım Türkçe'ye uygun bir kullanım değil. Aslında Almancada da "ö" nun yerine "o" kullanınca aynen Türkçe'de olduğu gibi farklı anlamlar çıkabiliyor. Türkçede malum sonu cinayetle neticelenen bazı yanlış anlaşılmalara bile sebep verebilecek bir problem bu yanlış kullanım.

Kaldı ki, bunu bir tarafa koyup söz konusu gazete için bir de süddeutsche.de yazıp denedim ve tahmin ettiğim gibi sueddeutsche.de'ye yönlendirdiklerini gördüm. Anlaşılan bu gazete de aslında IDN'i önemsiyor. Ben akıllı iş yapan herkesin önemsemesi gerektiğini düşünüyorum.

Fransızcaya gelince durum bizimkine benziyor. Fransız bir arkadaşımdan onların da klavyelerinde Fransızca karakterler olduğunu öğrendim. Onlarda da alan adları aynen bizde olduğu gibi eskiden beri düzgün bir IDN desteği olmadığı için ASCII karakterler ile yazılıyor. Yani onlarda da durumun ülke dışında yaşayanların ulaşamaması ile alakası yok. Bundan sonra ne olacağı ise zamanla IDN kullanımının yaygınlaşıp yaygınlaşmayacağına bağlı.

[erhanyilmaz]

erdinç tarafından gönderilen mesaj:

Diğer taraftan tr uzantılı olamayanlar için böyle bir çözüm söz konusu değil. Örneğin Turk.net sende olabilir ama Türk.net'in başkası tarafından kullanılmasını engelleyemezsin ve o domaini o kişinin elinden alamazsın.

Malesef burada domaincilerden kötü niyetli olanlara gün doğuyor. Trafiğin bir kısmı ister istemez Türk.net'e akacak çünkü eskiden olduğu gibi hata mesajı yerine artık domaincilerin reklamları çıkacak ya da sahte sayfaları. Bunun sebebi ise içerisinde Türkçe karakter geçen site sahiplerinin IDN'lere karşı kayıtsız kalıp Türk.net gibi IDN hallerini hemen kaydetmemesi.